Tegels

TitelTegels
PublicatietypeBoek
Publicatiejaar1979
AuteursKorf, D
Aantal pagina's183
PlaatsDe Haan Haarlem
Trefwoordentegel
Samenvatting

In 1959 verscheen bij uitgeverij Van Dishoeck het boekje TEGELS , dat in ide tijd in ene wezenlijke behoefte voorzag.
Nadien werd de tegelliteratuur echter belangrijk aangevuld door enkele 'grote' tegelboeken van andere auteurs, en een aantal uitstekende specialistische artikelen in periodieken, geschreven door bekende tegelkenners.
Toch bleef de vraag naar TEGELS bestaan, waarschijnlijk omdat het een goede vraagbaak bleek te zijn. Alles bij elkaar rede genoeg om tot een nieuwe editie te besluite, waarin dan de laatste inzichten van deze materia konden wordn verwerkt. Zo zijn o.m. dateringen hier en daar gewijzigd, de beschrijvingen van de diverse tegelsoorten aangevuld en het aantal illustraties belangrijk uitgebreid. Belangrijk is echter ook, dat een korte schets werd opgenomen van de oorsprong van onze noordnederlandsewandtegels : de produkten van overwegend vloertegels uit Vlaamse werkplaatsen vande zestiende eeuw. Hierdoor wordt duidelijk hoe groot de invloed daarvan is geweest op de tegeldecoraties van onze voortbrengselen .
In de behoefte aan lectuur over tegels wil dit boek op bescheiden wijze voorzien. Daarom gaat een korte beschrijving vooraf van de techniek van het tegelbakken en van de historische ontwikkeling die de Nederlandse tegel doorlopen heeft.
Daarnaast is echter een poging gedaan de overstelpende grote hoeveelheid tegelsoorten enigzins te ordenen op grond van bepaalde kenmerken. Hierdoor is allerminst een catalogus ontstaan die alles oorten omvat. Bewust is hier uit het materiaal een beperkte keuze gedaan en hopelijk een verantwoorde keus. Het is immers de bedoeling dat aan de meeste in deze lijst ontbrekende soorten op grond van de genoemde kenmerken toch een plaats in de historische ontwikkelingsgang gegeven kan worden. Veel afbeeldingen met korte verklaringen en verduidelijkende schetsjes moeten hierbij behulpzaam zijn.
Het lijkt me niet overdreven te beweren dat door de enorme rijkdom aan motieven de tegels van zeer grote didactische en pedagogische waarde zijn geweest. Daarnaast hadden de tegels een ornamentele functie die bij de vroege wandtegels van de zestiende eeuw zelfs de hoofdzaak was. En denkt u ook aan de practische voordelen van een tegelwand , die met water makkelijk schoon te maken is. Zonder twijfel is er nog een vierde eigenschap geweest die van grote invloed was op de populariteit van de tegels, nl. de duurzaamheid.
Tegels bakken
Stijlinvloeden
Groote, vorm , herkomst
Determinatie
Antwerpse tegels . Van de vroegste Antwerpse tegelproductie is jammer genoeg maar heel weinign bekend, zodat we in alle publicaties erover meer veronderstellingen dan zekerheden aantreffen.
Ornamenttegels uit de tweede helft van de zestiende eeuw
Vierpas-tegels
Kwadraattegels
Medaillontegels
Naturalistische tegels
Ornamenttegels uit de zeventiende eeuw met alzijdig symmetrisch patroon
Ornamenttegels uit de zeventiende eeuw met staande motieven
Ornamenttegels met overhoekse motieven uit het einde van de zestiende en het begin van de zeventiende eeuw
Stertegels met tulpornament
Granaatappels en druiventrossen
"Haarlemse tegels"
"Chinese tegels"
Spiegeltegels
Ovaaltegels
Randtegels of "strookjes"
Poort-en kandelabertegels
Bloempottegels
Fruitschalen
Drietulpen
Late kwadraattegels
Overhoekse tegels
Late medaillontegels
Bloemtegels
Diertegels
Zeewezens en vissen
Het menselijk bedrijf
Bijbelse tegels
Wapentegels
Schepen
Landschappen
Ornamenttegels uit de achttiende, negentiende en twintigste eeuw
Literatuurlijst

Citation KeyDingeman:1979a
VerantwoordelijkeVAMEELS