Verloren voorwerpen. Archeologisch onderzoek op het HSL-traject in de provincie Antwerpen

TitelVerloren voorwerpen. Archeologisch onderzoek op het HSL-traject in de provincie Antwerpen
PublicatietypeBoek
Publicatiejaar2004
AuteursVerbeek, C, Delaruelle, S, Bungeneers, J
Aantal pagina's447
UitgeverProvincie Antwerpen
PlaatsAntwerpen
Samenvatting

Het project Verloren Voorwerpen. Archeologisch onderzoek op het hsl-traject Antwerpen-Nederlandse grens liep van 1999 tot 2004. Deze samenwerking tussen de provincie Antwerpen, de NMBS en TUC-Rail leidde tot het systematisch onderzoek van meer dan 300 hectaren grond.

De opgravingen gingen door op vindplaatsen daterend van de middensteentijd tot de late middeleeuwen en boorden een schat aan nieuwe en vernieuwende informatie aan. Zeker voor de ijzertijd, de Romeinse tijd en de middeleeuwen verruimt dit onderzoek op spectaculaire wijze onze kennis.

Het boek biedt niet alleen een gedetailleerd overzicht van de onderzoeksresultaten, maar laat ook binnen- en buitenlandse specialisten aan het woord die via gedegen overzichtsartikels de bewonings- en ontginningsgeschiedenis van de regio schetsen. Een referentiewerk voor de regio.

De opgegraven vindplaatsen Ekeren-Het Laar, Brechts-Moordenaarsven, Brecht-Zoegweg, Brecht-Hanenpad, Brecht-Melkweg, Loenhout-Tommelberg en Meer-Zwaluwstraat worden uitvoerig besproken en geplaatst in een bredere context. Ook de partnerwetenschappen komen ruimschoots aan bod. Alles is uitvoerig geïllustreerd met tekeningen, plannen en kleurenfoto’s.

Het boek omvat 447 pagina’s en ongeveer 250 afbeeldingen. I

Notities

Inhoud

  • Borions C. Hoge snelheid voor België 11-16
  • Bungeneers J. Het project, een voorstelling 17-20
  • Bungeneers J. Situering en vooronderzoek 21-60
  • Bungeneers J., Delaruelle S. & Verbeek C., De weg naar het archeologisch HSL-onderzoek, 23-32
  • Hinsch Mikkelsen J., Langohr R. & Vanwesenbeeck V., Het geomorfologische en bodemkundig kader 33-44
  • Leenders K. A. H. W., Het historisch-geografisch kader 45-60
  • Het archeologisch onderzoek. De resultaten en hun context
  • 1. De steentijden 61-100
  • De Bie M., Twee en een half miljoen jaar mensheid: een overzicht in vogelvlucht ( et Palaeolithicum of de oude steentijd (ca. 2.500.000 - 12.000 jaar geleden),63-71
  • Het Mesolithicum of de midden-steentijd (ca. 10.000 - 4500 v. C.), Het Neolithicum of de nieuwe steentijd (ca. 5500 -2000 v. C.) 72-76
  • De Bie M., Leven in een kamp van jager-verzamelaars 77-82
  • Verbeek C., Delaruelle S. & De Bie M., De steentijden op het HSL-traject (Het Palaeolithikum. De oudste getuigen, Het Mesolithicum. Losse vondsten en twee opgravingen, Neolithicum. Vondsten die wijzen op bewoning 83-100
  • 2. De metaaltijden 101-176
  • Annaert R. & Van Impe L. Een overzicht in vogelvlucht (De vroege en midden-bronstijd (ca. 2000 - 1050 v. C.), De late bronstijd (Ca. 1050-800 v. C.), De Ijzertijd (ca. 800 - 57 v. C.), 101-114
  • Delaruelle S. & Verbeek C., De metaaltijden op het HSL-traject (De Bronstijd (2000 - 800 v. C.), De Ijzertijdnederzettingen (800 - ca. 50 v. .), Aspecten van de ijzertijd in de Kempen, 115-176
  • Minsaer K. & Schryvers A., Een drenkpoel uit de ijzertijd aan de Salaadweg, 143-150
  • 3. De inheems-Romeinse periode 177-258
  • Hiddinck H. & Roymans N., Het gebied tussen Maas, Demer en Schelde: de Romeinse tijd in vogelvlucht (Het landschap, De samenleving in de late ijzertijd en de vroeg-Romeinse tijd, Het dagelijks leven in de Romeinse tijd, Het platteland in de grote wereld, 177-187, Het einde van de bewoning op het platteland, 188
  • Delaruelle S., Verbeek C. & Declercq W., Wonen en leven op het HSL-traject in de Romeinse tijd (ca 50 v. C. - 476 n. C.) (Romeinse bewoning op het HSL-traject, Leven in de romeinse tijd, Besluit),189-258
  • Langohr R., Mikkelsen J. & Vanwesenbeeck V., Twee HSL-potstallen, 207-228
  • Sas K., Rijkdom en religie langs het spoor, 236-253
  • 4. De middeleeuwen 259-314
  • Leenders K. A. H. W., Een overzicht in vogelvlucht: het gebied tussen Maas, Demer en Schelde (Het Europees en regionaal kader: post-romeinse leegte en volksverhuizingen, De pagie Rien en Texandria, Kerstening en Karel de Grote, Noormannen 259-261
  • Markgraafschap en Vrije Kempen (?), De opname in het hertogdom Brabant 262-264
  • Verbeek C. & Delaruelle S., De middeleeuwen op het HSL-traject (Nederzettingen, Houtbouw in de middeleeuwen, Ambachtelijke en artisanale activiteiten) 365-314
  • 5. De "man van Meer" 315-340
  • Delaruelle S., Verbeek C., Bungeneers J. & Vandenbruaene M., De omstandigheden van de vondst en het anthropologisch onderzoek (De omstandigheden, De vondst, Het onderzoek van de menselijke resten, Conclusie),315-317
  • Bungeneers J., Delaruelle S. & Verbeek C., Van mpunten en musketten. Enkele markante postmiddeleeuwse vondsten, 318-321
  • Huijbrechts J., De historie achtet het mysterieuze veldgraf aan de Zwaluwstraat, 322-340
  • li> De partnerwetenschappen341-384

  • Cooremans B., Zaden en vruchten (paleobotanie), 343-352
  • Gelofini V., Het pollen (Palynologie),353-362
  • Ervynck A., Het botmateriaal, 363-366
  • Eeckhout J. & Houbrechts D., Het dendrochronologisch onderzoek, 367-378
  • Van Strydonck M., Dateren met radioactieve koolstof, 379-384
  • Bij wijze van besluit. Verborgen verleden. De onzichtbare geschiedenis van een regio 385-390
  • Samenvattingen423-442
  • Un passé à découvrir, Schlummernde Vergangenheit, Hidden History, 423-442
URLhttp://www.provant.be/binaries/pdf%20projecten%20blok%203%20Verloren%20Voorwerpen_tcm7-16459.pdf
Citation KeyVerbeek:2004aa
VerantwoordelijkeMDEBIE, RANNAERT, SVANDEVOORDE